آنچه در این مطلب می خوانید
خبر اقتصادی ایران در شرایط حساس کنونی به نظر میرسد که در حوزه مذاکرات هستهای با چالشهای جدی روبهرو باشد. با افزایش فشارهای بینالمللی، به ویژه از سوی اسرائیل و برخی کشورهای اروپایی، ایران همچنان در تلاش است تا در این مذاکرات به یک توافق مثبت دست یابد، اما با موانع و تهدیدات زیادی مواجه است.
در حالی که برخی ناظران امیدوارند تهران و واشنگتن به یک توافق موقت و نسبی دست یابند تا از تشدید تنشها جلوگیری کنند، اسرائیل تلاش میکند این مذاکرات را از مسیر اصلی خود منحرف کند؛ تاکتیکی که به گفته عباس عراقچی، معاون وزیر خارجه ایران، دولت بایدن نیز از آن برای جلوگیری از احیای برجام 2 استفاده کرده است.
چگونه ترامپ و نتانیاهو در روند مذاکرات سنگ اندازی کردند؟
در آستانه دور چهارم مذاکرات هستهای ایران با دولت دونالد ترامپ، که به دلیل اعلام وزیر خارجه عمان به تعویق افتاد، نخستوزیر اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، دوباره از «برچیدن کامل» برنامه هستهای ایران به سبک مدل لیبی صحبت کرد. این درخواست باعث واکنش تند وزیر خارجه ایران شد که نتانیاهو را متهم کرد که «بیشرمانه» برای ترامپ تعیین تکلیف میکند.
همزمان، ایران دولت پیشین آمریکا را به شکست در مذاکرات و عدم دستیابی به توافق متهم کرده و اعلام کرد که آماده است روند مذاکرات با دولت ترامپ را تسریع کند.
تلاش اسرائیل برای ایجاد موانع در مذاکرات
در تاریخ ۲۷ آوریل، بنیامین نتانیاهو تاکید کرد که تنها توافقی قابل قبول است که بر مبنای آن تمام زیرساختهای برنامه هستهای ایران از بین برود؛ خواستهای که ایران آن را رد کرده است. او همچنین خواستار محدودیتهایی بر برنامه موشکی ایران شد که ایران آن را «غیرقابل مذاکره» میداند. عباس عراقچی، مذاکرهکننده ارشد ایران، در واکنشی تند به این اظهارات، آنها را «جدا از واقعیت» خواند و تاکید کرد که ایران قادر است تلاشهای خارجیها برای تحریف سیاستهای خود را خنثی کند.
واکنش ایران به تهدیدات نظامی اسرائیل
علی شمخانی، دبیر پیشین شورای عالی امنیت ملی ایران، هشدار داد که در صورت هرگونه اقدام نظامی علیه تأسیسات هستهای ایران، اسرائیل با پیامدهای غیرقابل تصوری روبهرو خواهد شد. او در ادامه از نقش احتمالی ترامپ در هماهنگی با اسرائیل برای تأثیرگذاری بر مذاکرات سخن گفت.
در حالی که دور چهارم مذاکرات ایران و آمریکا قرار بود در سوم می در رم برگزار شود، به تعویق افتاد و ایران اعلام کرد که آماده است برای تسریع این روند جلسات بیشتری برگزار کند. ترامپ نیز از کندی روند مذاکرات ابراز نارضایتی کرده و خواستار تسریع در این مذاکرات شد. با این حال، گزارشهایی از مداخلات اسرائیل برای تهدید به اقدامات نظامی علیه ایران وجود دارد، اما ترامپ همچنان به دیپلماسی بهعنوان راه حل ترجیحی تاکید دارد.
تهدیدات کشورهای اروپایی و مشکلات
با ورود مذاکرات به مرحله فنی، احتمال شکلگیری موانع بیشتر وجود دارد، زیرا باید راهحلهای عملی برای مسائل مختلف تدوین شود. زمان برای رسیدن به توافق به سرعت رو به پایان است و خطر تغییرات سیاسی داخلی و خارجی نیز میتواند روند مذاکرات را پیچیدهتر کند. در این میان، کشورهای اروپایی (E3) از روند مذاکرات ایران و آمریکا کنار گذاشته شدهاند، اما گزارشها نشان میدهند که این کشورها خواستار دیدار با ایران پیش از مذاکرات رم بودهاند.
بنیامین نتانیاهو به احتمال زیاد با هیچ توافقی که با اهداف ادعایی او همراستا نباشد، راضی نخواهد بود. در حالی که اروپا از مذاکرات کنار گذاشته شده، گزارشها نشان میدهند که این کشورها خواستار دیدار با ایران پیش از مذاکرات رم هستند.
